Mensen met anorexia herkennen emoties beter dan gedacht

Mensen met anorexia nervosa ervaren vaak moeite met het herkennen en benoemen van hun emoties. Toch blijkt uit onderzoek dat deze moeite mogelijk minder groot is dan zij zelf denken. Het beeld uit vragenlijsten komt niet altijd overeen met wat patiënten daadwerkelijk laten zien in gedrag. GZ-psycholoog Elke Wezenberg van GGNet Amarum deed hier de afgelopen jaren onderzoek naar. Haar studie, onlangs gepubliceerd in de European Eating Disorders Review, geeft een nieuw en hoopvol perspectief op emotieregulatie bij anorexia. 

Zelf ervaren ze moeite met emoties

Mensen met anorexia geven in vragenlijsten vaak aan dat ze moeite hebben met het herkennen en benoemen van hun gevoelens. Dit wordt ook wel alexithymie genoemd: moeite met het onderscheiden en onder woorden brengen van emoties.

Maar klopt dit beeld wel? In het onderzoek werd gekeken of deze ervaren moeite ook zichtbaar is in gedrag en lichamelijke reacties.

Wat liet het onderzoek zien?

Drie groepen deden mee: mensen met anorexia, herstelde patiënten en een gezonde controlegroep. Zij vulden vragenlijsten in en deden opdrachten waarbij ze emoties moesten herkennen en benoemen. Ook werd gemeten hoe hun lichaam reageerde op emotionele beelden (zoals hartslag en huidgeleiding).

De uitkomsten zijn opvallend:

• Patiënten onderschatten hun eigen vaardigheden
  Hoewel zij aangeven veel moeite te hebben met emoties, kunnen ze die in de praktijk vaak goed herkennen en benoemen.
• Er zijn kleine verschillen in hoe emoties worden beschreven
  Mensen met anorexia gebruiken iets vaker woorden die minder direct over emoties gaan.
• Lichaamsreacties zijn iets minder sterk
  Bij emotionele beelden reageert het lichaam (zoals hartslag) wat minder uitgesproken, maar de verschillen zijn klein.

Herstelde patiënten functioneren grotendeels hetzelfde als mensen zonder eetstoornis. Alleen op vragenlijsten scoren zij nog iets hoger op moeite met emoties, maar zonder klinische betekenis.

Hoopvol perspectief

De resultaten suggereren dat moeite met emoties geen vast kenmerk is, maar samenhangt met de fase van de ziekte. Tijdens herstel lijkt dit grotendeels te verbeteren.

Meer informatie

Het abstract bevat het volgende:

Objective: Alexithymia is implicated in both development and maintenance of Anorexia Nervosa (AN). It is unclear what defines alexithymia in AN. In this study, emotion processing related to alexithymia was examined. 

Method: 40 patients with AN, 43 recovered (RC) patients and 35 matched healthy controls (HC) filled out questionnaires on eating disorder pathology (EDE‐Q), depression (CES‐D), alexithymia (TAS‐20), and emotion regulation (DERS). BMI was obtained. Behavioural (naming emotions, valence and intensity ratings) and physiological responses (heart rate and skin conductance) to emotional stimuli were assessed. Data were analysed for group differences, and controlled for effects of depression. 

Results: Although high levels of negative affect, alexithymia and emotion regulation problems were found in self‐report questionnaires, the AN group was able to identify and name simple explicit emotions, and showed only subtle signs of reduced physiological responsiveness when viewing the emotion pictures. The RC group only showed differences to the healthy control group in self‐assessed alexithymia. 

Conclusions: The present results give more evidence of alexithymia as a state than a trait feature in AN. Longitudinal studies are advised to gain more insight into how eating disorder behaviours versus alexithymia and emotion regulation change during the recovery process of AN.